Ściąga - szkoła podstawowa - klasy 1-3

JAN BRZECHWA – Chrząszcz 5 WIERSZE JAN BRZECHWA BIOGRAFIA Prawdziwe nazwisko: Jan Wiktor Lesman. ¯y³ w latach 1900–1966. Urodzi³ siê w ¯merynce na Ukrainie. Ukończy³ Wydział Prawa na Uni- wersytecie Warszawskim. Swoje pierwsze wiersze publikowa³ w pismach humorystycznych (1920 r.). Ukazały siê pod przybranym imieniem (pseu- donimem) „Szer-Szeń”. Z zawodu by³ adwokatem, ale zajmowa³ siê przede wszystkim twórczoœci¹ literack¹. Najbardziej znane s¹ jego wiersze dla dzieci. Pisa³ jednak i dla doros³ych – wyda³ powieœæ Gdy owoc dojrzewa , w której przedstawi³ koleje swego ¿ycia. Jest autorem wielu zabawnych wierszy dla dzieci, np. Kaczka dziwaczka , Samochwa- ła , Na straganie , Skarżypyta . Napisał tak¿e seriê powieœci, których g³ównym bohaterem jest niezwyk³y profesor – pan Ambro¿y Kleks: Akademia Pana Kleksa , Podróże Pana Kleksa , Tryumf Pana Kleksa . C hrząszcz W tym żartobliwym wierszu wystąpiły nazwy dwóch istniejących miejscowości: Szczebrzeszyn i Pszczyna. Otóż w Szczebrzeszynie spotkały się: brzęczący w trzcinie chrząszcz i ciężko pracują- cy, ale leniwy wół. Ten ostatni zapytał chrząszcza, po co brzęczy, i otrzymał odpowiedź, że to jest praca, na dodatek bardzo opłacalna, gdyż dzięki temu wszystkie łąki, pola i lasy należą do brzęczącego. Wołu spodobała się taka praca, więc postanowił też prowadzić takie życie: „Wrócił do dom i wesoło Zaczął brzęczeć pod stodołą Po wolemu, tęgim basem” . W tym momencie nadszedł gospodarz, Maciek. Nie spodobało mu się takie zachowa- nie i, mimo tłumaczeń, wysłał wołu w pole. Po całym dniu ciężkiej pracy wół pobiegł poszukać chrząszcza, by się na nim zemścić. Jednak nie udało mu się go znaleźć, „bo chrząszcz właśnie brzęczał w Pszczynie” . W utworze autor posłużył się uosobieniem wołu i chrząszcza – dał im umiejętność mówienia i odczuwania jak ludzie. Ponadto użył wyrazów dźwiękonaśladowczych, np. brzmi, brzęczy. Pojawiło się nagromadzenie szumiących i  szeleszczących dźwięków, np.: „W Szczebrzeszynie chrząszcz brzmi w trzcinie” „ (...) chrząszcz właśnie brzęczał w Pszczynie” Ich brzmienie przypomina brzęczenie chrząszcza.